Burgers’ Zoo onderzoekt drachtige adelaarsrog en grijpt in met anticonceptie

Dierverzorgers en biologen van Burgers’ Ocean hebben woensdag een volwassen adelaarsrog uit het tunnelbassin gehaald voor medisch onderzoek. Het imposante vrouwtje, met een spanwijdte van ongeveer 1,70 meter en een gewicht van tientallen kilo’s, is drachtig. Tijdens de ingreep kreeg ze anticonceptie toegediend en werd er een echo gemaakt.

De rog werd in 2014 zelf geboren in Arnhem en heeft sindsdien al meerdere jongen voortgebracht. Deze nakomelingen zijn inmiddels verspreid over verschillende aquaria in Europa. Omdat haar genetisch materiaal daarmee ruim vertegenwoordigd is, besloot Burgers’ Zoo in te grijpen. De dierentuin is wereldwijd koploper in het kweken van gevlekte adelaarsroggen: tot nu toe werden er in Arnhem maar liefst 78 jongen geboren.

Focus op genetische spreiding en welzijn

De keuze voor anticonceptie is gemaakt vanuit zowel genetische als welzijnsoverwegingen. De vrouwtjesrog heeft al veel energie gestoken in eerdere zwangerschappen. Verzorgers zien dat elke nieuwe dracht steeds zwaarder voor haar wordt. Hoewel het dier goed eet, valt ze tijdens de zwangerschap toch af. Om verdere belasting te voorkomen, is besloten nieuw nageslacht tegen te gaan.

Logistiek en medisch precisiewerk

Het vangen en behandelen van zo’n groot dier is geen eenvoudige klus. Het tunnelbassin bevat 1,6 miljoen liter water en het uit het water takelen van de rog vergt een zorgvuldig gecoördineerde aanpak. Na de vangst werd het dier gewogen en onder narcose gebracht in een aparte bak. De dierenarts nam bloed af, noteerde de lichaamsmaten, diende het anticonceptiemiddel toe en maakte een echo. Tijdens de hele procedure hield een speciaal aangewezen verzorger de gifstekels aan de staartbasis nauwlettend in de gaten.

Anticonceptie bij roggen blijft uitzonderlijk

Het gebruik van anticonceptie bij haaien en roggen komt wereldwijd maar zelden voor. Burgers’ Zoo schreef eerder geschiedenis met de eerste adelaarsrog die een prikpil kreeg. Dit vrouwtje is pas het vierde dier in Arnhem waarbij deze methode wordt toegepast. Bij de drie eerder behandelde roggen blijkt de anticonceptie tot nu toe effectief te werken.